Қазіргі жаһандану заманында адамдардың шетелге шығуы, білім алуы немесе жұмыс істеуі қалыпты құбылысқа айналды. Осындай жағдайда құжаттардың халықаралық деңгейде танылуы ерекше маңызға ие. Бұл ретте апостиль ұғымы алдыңғы қатарға шығады. Апостиль – құжаттың түпнұсқалығын растайтын және оны басқа мемлекеттерде заңды түрде қолдануға мүмкіндік беретін арнайы белгі. Оның енгізілуі Гаага конвенциясы 1961 года аясында жүзеге асырылып, көптеген елдер арасындағы құжат айналымын айтарлықтай жеңілдетті.
Бұрын апостиль алу процесі көп уақыт пен күшті талап ететін. Азаматтар әртүрлі мемлекеттік органдарға барып, ұзын-сонар кезекте тұрып, құжаттарын рәсімдеуге мәжбүр болды. Бұл, әсіресе, шұғыл түрде шетелге шығуы қажет адамдар үшін үлкен қиындық туғызатын. Алайда технологияның дамуы бұл мәселені тиімді шешуге мүмкіндік берді.
Қазақстанда мемлекеттік қызметтерді цифрландыру бағытында жасалған ең ірі қадамдардың бірі – eGov порталы. Бұл портал азаматтарға көптеген қызметтерді үйден шықпай-ақ алуға жағдай жасайды. Соның ішінде апостиль қою қызметінің онлайн форматқа көшуі – халық үшін үлкен жеңілдік. Енді кез келген азамат электрондық цифрлық қолтаңба арқылы жүйеге кіріп, қажетті құжаттарды жүктеп, өтінім бере алады. Бұл тек уақытты үнемдеп қана қоймай, қызметтің ашықтығы мен қолжетімділігін арттырады.
Апостильдің маңызы тек құжатты растаумен шектелмейді. Ол – мемлекеттер арасындағы сенімнің, құқықтық жүйелердің өзара ықпалдастығының белгісі. Ал оны eGov порталы арқылы алу – цифрлық трансформацияның нақты көрінісі. Бұл үрдіс азаматтардың өмірін жеңілдетіп қана қоймай, мемлекеттік басқарудың тиімділігін де арттырады.
Қорытындылай келе, апостиль – халықаралық деңгейде құжаттардың заңдылығын қамтамасыз ететін маңызды құрал болса, eGov порталы – осы қызметті қолжетімді әрі ыңғайлы ететін заманауи шешім. Екеуінің үйлесімі қазіргі қоғамдағы цифрландырудың нақты нәтижесі ретінде бағалануы тиіс.
Қызылорда қаласының №2 соты жетекші маманы М.Атабаева
