Қазіргі таңда Түркістан облысы қарқынды даму үстінде. Әсіресе облыста индустриялық даму мен агроөнеркәсіптік секторды әртараптандыру үдерісі жаңа сапалық деңгейге өтіп отыр. Соңғы жылдары өңірде іске асырылып жатқан ірі инвестициялық жобалар экономиканың құрылымын өзгертуге бағытталғанын аңғартады. Соның ішінде Шардара ауданындағы индустриалды аймақта бой көтеріп жатқан «Казкрахмал» крахмал-сірне зауыты – аграрлық шикізатты өнеркәсіптік өңдеумен ұштастыратын стратегиялық бастама.
Қазіргі кезеңде жобаның бастапқы инфрақұрылымдық бөлігі – шикізатты қабылдау, кептіру және сақтау жүйелері іске қосылған. Бұл – өндірістік тізбектің негізін қалыптастыратын маңызды кезең. Ендігі кезекте негізгі басымдық терең өңдеу қуаттарын енгізуге және қалдықсыз технологияларды жолға қоюға берілген. Мұндай тәсіл өндіріс тиімділігін арттырып қана қоймай, экологиялық тұрақтылықты қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.
Жоба толық іске қосылған жағдайда кәсіпорын жылына 150 мың тонна жүгеріні өңдеп, 20-дан астам өнім түрін өндіруге қауқарлы болады. Олардың қатарында крахмал, сірне, тағамдық глюкоза, мальтоза сиропы, жүгері майы және мал азығы өнімдері бар. Бұл жерде негізгі мәселе – қосылған құн тізбегін ұлғайту. Яғни, шикізатты экспорттаумен шектелмей, оны терең өңдеу арқылы жоғары маржалы дайын өнім шығару өңір экономикасының табыстылығын арттырады.
Инвестиция көлемінің 35 млрд теңгеге жетуі жобаның ауқымын көрсетеді. Бұл тек өндірістік қуатты арттыру емес, сонымен қатар өңірдің инвестициялық тартымдылығын күшейту факторы. Өнімдердің ішкі нарықпен қатар, Азия және Еуропа елдеріне бағытталуы – жобаның экспорттық әлеуетін айқындайтын маңызды көрсеткіш.
Дегенмен, жобаның табысты жүзеге асуы шикізат базасының тұрақтылығына тікелей байланысты. Қазіргі таңда облыста жүгері егіс алқаптарын кеңейту қажеттілігі туындап отыр. Шардара, Жетісай және Мақтаарал аудандарында жаңа алқаптарды игеру жұмыстары осы мәселені шешуге бағытталғанымен, бұл ұзақ мерзімді әрі жүйелі қолдауды талап ететін бағыт.
Өндірістің 80 пайызға дейін автоматтандырылуы – технологиялық тұрғыдан ілгері қадам. Бұл фактор еңбек өнімділігін арттырып, өнім сапасын тұрақтандыруға мүмкіндік береді. Сонымен қатар халықаралық стандарттарға сай өндіріс жүйесінің енгізілуі кәсіпорынның жаһандық нарықтағы бәсекеге қабілеттілігін арттырады.
Жалпы алғанда, «Казкрахмал» жобасы – Түркістан облысының агроөнеркәсіптік саясатындағы бетбұрысты көрсететін индикатор. Мұндай өндірістердің іске қосылуы өңірдің тек шикізат өндіруші емес, қайта өңдеуші аймақ ретінде қалыптасуына жол ашады. Алайда жобаның ұзақ мерзімді тиімділігі инфрақұрылым, шикізат қоры және нарықтық конъюнктура секілді факторларға тәуелді болмақ.


