Қазақстан Республикасының құқықтық мемлекет ретінде қалыптасу жолында сот билігінің орны ерекше. Осы ретте, судьялар қауымдастығының кәсіби бірлігі мен тәуелсіздігін нығайтуға бағытталған маңызды институттардың бірі – Қазақстан Республикасы Судьялар одағы.
Судьялар одағының құрылғанына 30 жыл толуы – бұл тек мерейтойлық дата ғана емес, сонымен қатар еліміздегі сот жүйесінің қалыптасуы мен дамуының тарихи кезеңдерін саралауға мүмкіндік беретін маңызды белес.
Тәуелсіздік алған алғашқы жылдары Қазақстанда құқықтық жүйені жаңғырту, сот билігінің тәуелсіздігін қамтамасыз ету және судьялардың кәсіби мәртебесін арттыру қажеттілігі туындады. Осы мақсатта судьялардың құқықтары мен заңды мүдделерін қорғау, кәсіби этиканы сақтау, тәжірибе алмасу және біртұтас корпоративтік мәдениетті қалыптастыру үшін қоғамдық бірлестік ретінде Судьялар одағы құрылды.
Судьялар одағы – сот билігінің тәуелсіздігін қолдайтын, судьялардың кәсіби беделін арттыруға бағытталған маңызды алаң.
Қазақстан Республикасының Конституциясының 75-бабына сәйкес, сот төрелігін тек сот жүзеге асырады. Ал судьялар тәуелсіз және тек Конституция мен заңға ғана бағынады.
Осы конституциялық қағидаларды іс жүзінде қамтамасыз етуде Судьялар одағы маңызды рөл атқарып келеді. Ұйым судьялардың кәсіби қызметіне сыртқы ықпалдың жол бермеуіне, сот әдебі нормаларын сақтауға, сондай-ақ судьялардың құқықтық қорғалуына ықпал етеді.
Судьялардың мінез-құлқы мен қызметтік әдебі қоғам тарапынан сот билігіне деген сенім деңгейіне тікелей әсер етеді. Осыған байланысты Судьялар одағы судьялар әдебі кодексінің талаптарын түсіндіру, семинарлар мен конференциялар ұйымдастыру, құқықтық мәдениетті арттыру бағытында жүйелі жұмыс жүргізіп келеді.
Сот жүйесіне деген сенім – құқықтық мемлекеттің тірегі. Ал бұл сенімді сақтау – әрбір судьяның кәсіби және адамгершілік жауапкершілігі.
Бүгінгі таңда сот жүйесі цифрландыру, процестік заңнаманы жаңғырту, сот төрелігінің ашықтығын қамтамасыз ету бағытында дамуда. Осы үдерістерде судьялар қауымдастығының бірлігі, өзара қолдауы және кәсіби пікір алмасуы аса маңызды.
Судьялар одағы – бұл тәжірибе алмасу алаңы ғана емес, сонымен қатар сот жүйесінің стратегиялық дамуына үлес қосатын кәсіби қауымдастық.
Қазақстан Республикасы Судьялар одағының 30 жылдық мерейтойы – тәуелсіз сот билігінің нығаюының, судьялардың кәсіби бірлігінің және құқықтық мемлекет қағидаттарының орнығуының көрінісі.
Алдағы уақытта да Судьялар одағы сот жүйесінің дамуына, заң үстемдігін қамтамасыз етуге және қоғамның сотқа деген сенімін арттыруға қызмет ете беретіні сөзсіз.
Қызылорда қаласының мамандандырылған тергеу сотының төрағасы Чингисов Галым Ануарович
