Су ресурстары және ирригация бірінші вице-министрі Болат Бекнияздың айтуынша, Каспий теңізінің деңгейі бірнеше өзгеріске ұшыраған, — деп хабарлайды Massaget.kz тілшісі.
Парламент Мәжілісінің Экология және табиғатты пайдалану мәселелері жөніндегі комитетінде Каспий теңізіне қатысты отырыс өтті.
«1900 жылдан 2023 жылға дейін оның деңгейі минус 25,7 метрден (1900) минус 29,01 метрге дейін өзгерді. Яғни 1900 жылғы ең жоғарғы деңгей мен 1977 жылғы ең төменгі деңгейдің арасындағы айырмашылық үш метрден асады. 2006 жылдан бастап Каспий теңізінің деңгейі төмендеп келеді және қазір Каспий теңізінің деңгейі — минус 29,21 метр, бұл — тарихи минимум», — деді министрлік өкілі.
Ведомство өкілінің сөзінше, теңіз деңгейі төмендеуі салдарынан теңіз су акваториясы солтүстік-шығыс бөлігі таяздығына байланысты қысқарған.
«Климаттық және антропогендік әсерлерден өзен ағыны төмендеуі, ауа температурасы көтерілуіне байланысты булануы артуы, аймақтағы жауын-шашын азаюы теңіз деңгейі төмендеуінің негізгі факторларына жатады. 2006-2023 жылдар аралығында Каспий теңізіндегі жауын-шашын 65 мм-ге азайды. Осы жағымсыз факторлардың барлығы Каспий теңізіне құйылатын судың азаюы аясында байқалады», — деді Болат Бекнияз.
Каспий теңізіне шамамен 130 өзен құяды, бірақ ағынның негізгі бөлігі Волга өзенінен келеді, бұл ағынның 80%-дан астамын қамтамасыз етеді. Жайық өзенінің ағысы жалпы ағынның 3%-ынан аспайды.
«Ғылыми бағалауларға сәйкес қазіргі климаттық үрдістер мен суды басқару режимдері сақталса, Каспий теңізінің деңгейі одан әрі төмендейді деп болжанып отыр», — деді ол.
Былтыр тасқын кезінде Жайық өзені арқылы Каспий теңізіне 17 км³ су құйылған. Кейінгі бес жылда Жайық өзені ағынының азаю үрдісі байқалған.
«Егер барлық Каспий маңы мемлекеттерінің бірлескен күш-жігері жасалмаса, 2030 жылға қарай теңіз деңгейі ғылыми болжам бойынша минус 29,5-30,2 м-ге дейін жетуі мүмкін», — деді ол.
Еске салайық, бұған дейін Мәжіліс депутаты Сергей Пономарев Каспийдегі экологиялық проблемалар күрделі екенін мәлімдеді. Ол депутаттық сауалында теңіз деңгейі айтарлықтай төмендегенін және оның биоәртүрлілігі құртылып бара жатқанын жеткізді.
